W dniu 25 marca 2025 r. Robert Jeszke, zastępca dyrektora IOŚ-PIB ds. Zarządzania Emisjami oraz Kierownik KOBiZE i CAKE uczestniczył w Polskim Kongresie Klimatycznym 2025, podczas którego prowadził panel pt. "Transformacja klimatyczno-energetyczna – czy polski i europejski przemysł utrzyma konkurencyjność?". Dyskusja obejmowała kluczowe kwestie poświęcone wyzwaniom i szansom, jakie niesie ze sobą Europejski Zielony Ład, polityka klimatyczna UE oraz zmieniające się otoczenie regulacyjne. Panel zgromadził czołowych ekspertów i liderów branży, którzy podzielili się swoimi opiniami i rekomendacjami.
W panelu udział wzięli wybitni eksperci:
- Aleksandra Stanek-Kowalczyk (Partnerka, EY)
- Anita Bednarek (Dyrektorka ds. zrównoważonego rozwoju, Goodvalley)
- Tomasz Zieliński (Prezes Zarządu, PIPC)
- Piotr Mikusek, (Grupa Azoty S.A.)
- Wojciech Kędzia (Prezes Zarządu, Huta Łabędy)
- Krzysztof Kutek (Director Water and Climate Change, Arcadis)
- Bartosz Toczony (Dyrektor, Santander Bank Polska)
W kontekście intensyfikacji globalnej konkurencji gospodarczej oraz rosnących wymagań związanych z ochroną klimatu, Polski Kongres Klimatyczny 2025 był miejscem kluczowej debaty na temat przyszłości przemysłu w obliczu ambitnych celów Europejskiego Zielonego Ładu. Szczególne znaczenie miała dyskusja podczas panelu "Transformacja klimatyczno-energetyczna – czy polski i europejski przemysł utrzyma konkurencyjność?", moderowanego przez Roberta Jeszke (KOBiZE / CAKE). Eksperci reprezentujący różne sektory przemysłu oraz instytucje finansowe omówili kluczowe wyzwania oraz szanse związane z polityką klimatyczną UE.
Najważniejsze wnioski z dyskusji:
- Tania i dostępna energia. Uczestnicy panelu podkreślali, że utrzymanie konkurencyjności przemysłu wymaga zagwarantowania stabilnych, tanich i dostępnych źródeł energii. Jest to warunek utrzymania konkurencyjności branż energochłonnych, takich jak hutnictwo, chemia czy sektor rolno-spożywczy.
- Stabilne i przejrzyste otoczenie regulacyjne. Omówiono rolę mechanizmu CBAM jako narzędzia ochrony europejskiego przemysłu przed napływem tańszych produktów spoza UE. Pojawiły się jednak obawy, że samo CBAM nie rozwiązuje wszystkich wyzwań – szczególnie dotyczących eksportu z UE. Według ekspertów potrzebne są też uproszczenia istniejących przepisów oraz spójne, dalekosiężne regulacje zamiast ciągłego mnożenia nowych rozwiązań prawnych.
- Współdzielenie ryzyka transformacji. Uczestnicy panelu wskazali, że obciążenia wynikające z transformacji nie powinny spoczywać wyłącznie na przedsiębiorcach. Konieczny jest sprawiedliwy podział kosztów i ryzyka między wszystkie zaangażowane strony, w tym państwo, instytucje finansowe oraz sektor prywatny.
- Wspieranie innowacji i nowych technologii. Rozwój technologii takich jak CCS, wodór, czysta stal czy magazyny energii stanowi jeden z kluczowych elementów zwiększania konkurencyjności. Paneliści wskazywali, że przy odpowiednim wsparciu mogą one stać się filarem wzrostu gospodarczego oraz siłą napędową zielonej transformacji.
- Zamówienia publiczne i finansowanie. W procesie zielonej transformacji dużą rolę może odegrać sektor publiczny – w szczególności dzięki „zielonym” zamówieniom publicznym, które pobudzają popyt na innowacyjne i niskoemisyjne produkty. Konieczne jest także wzmocnienie i doprecyzowanie instrumentów finansowania (np. Industrial Decarbonisation Bank), aby nie były jedynie redystrybucją istniejących środków, lecz realnym wsparciem nowych inwestycji.
Panel „Transformacja klimatyczno-energetyczna – czy polski i europejski przemysł utrzyma konkurencyjność?” pokazał, że zielona transformacja – choć obarczona kosztami i ryzykiem – w dalszej perspektywie może wzmocnić konkurencyjność przemysłu. Warunkiem powodzenia jest jednak zagwarantowanie taniej i dostępnej energii, stabilne i przewidywalne prawo oraz zaangażowanie sektora publicznego w obniżanie ryzyka inwestycyjnego. Eksperci podkreślali również konieczność konsekwentnych działań na poziomie unijnym i krajowym, a zwłaszcza sprecyzowania zasad wdrażania Clean Industrial Deal w sposób, który nie spowolni, lecz przyspieszy transformację i poprawi pozycję konkurencyjną europejskich przedsiębiorstw.
Panel dostarczył wielu cennych wniosków i pokazał, że przyszłość polskiego i europejskiego przemysłu zależy od strategicznych decyzji podejmowanych już dziś.